Ánægjuleg frétt frá ÍLS

Nú er greinilegt að ÍLS verður að hraða lagabreytingu til að geta boðið óverðtryggð lán. Er nokkuð skrítið að fólki finnist nóg komið eftir að hafa búið við verðtryggð lán mjög lengi.Eftir að bankarnir sáu að fólk var hætt að taka lán og fjármögnun húsnæðis var í hlutlausum gír fóru þeir að bjóða óverðtryggð lán. Þá tók fólk við sér sem er vel. Nú skiptir mestu að vextir verði sanngjarnir og ásamt afborgunum viðráðanlegir. Skemmtileg tilbreyting fyrir alla að sjá lán sín lækka við hverja greiðslu. Nokkuð sem ekki hefur gerst hér á landi í hartnær 40 ár. Síðan gæti verðbólga jafnvel lækkað hratt þegar enginn hefur lengur hag af henni.   

Óverðtryggð lán í boði hjá ÍLS í lok sumars

Verðtrygging er haldreipi fjármálastofnanna

Það er engin furða að bankar vilji halda í verðtrygginguna. Áhuginn yrði mun minni ef innlán væru  að sama skapi verðtryggð. Það hlýtur þó að vera mjög eðlileg krafa sparifjáreiganda.  Að mínu mati á hún aðeins rétt á sér með tengingu við hækkun launa og verðlags á fasteignum. Það er út úr korti að bankarnir hagnist stórlega á " hækkunum utan úr heimi " sem jafnframt minnka kaupmátt alls almennings en hækka um leið lán og afborganir lántakenda. Vonandi tekur Alþingi þetta fyrir af alvöru þegar um hægist vegna annarra stórmála.

Landsbanki hagnast mikið á verðbólgu

Er ekki nóg komið ?

Manni virðist sem eina ráð seðlabankamanna í peningamálum sé að hækka vexti í hækkandi verðbólgu. Er verið að draga úr neyslu og fjárfestingu sem engin er ? Vextir auk verðbóta á útlánum hafa alltaf verið hreint okur. Og nú er enn gefið í. Eru þessir ráðamenn ekki á því, að rétt sé að halda byggð í landinu ? Er ekki réttara að fólk geti komið sér upp þaki yfir höfuðið  eða þá haldið íbúðarhúsnæði á viðráðanlegum lánum og sambærilegum við nágrannalöndin ? Er aðalatriðið að fjármálastofnanir hafi það gott ? Hvað er að frétta af afnámi eða minnkun á vægi verðtryggingar ? Eru stjórnmálamenn og konur steinsofandi ?

Vextir gætu hækkað meira

Þegar skipuleggjendur missa sig út úr skala

það eru komin 30 - 40 ár síðan fyrstu drög að deiliskipulagi nýs Landspítala sunnan Hringbrautar sáust fyrst á skiplagsuppdráttum. Í framhaldi af því var tekið til við færslu umferðarmannvirkja og byggðar byggðar plássfrekar hraðbrautir, umferðabrú og slaufur ásamt göngubrúm. Það má e.t.v. segja, öllum þessum árum síðar, að þessar framkvæmdir hafi átt rétt á sér. Við viljum jú komast leiðar okkar hratt og örugglega. Flöskuhálsar í umferð tefja þó för, jafnt austan sem vestan nýju Hringbrautar. En lítum á nokkrar staðreyndir varðandi nýja spítalabáknið við Hringbraut.

Reikna má með að heildarkostnaður þessa 235 þúsunda fermetra bygginga flæmis kosti 90-100 milljarða. Höfum við efni á því með tóman ríkissjóð og viðvarandi niðurskurð í heilbrigðiskerfinu? Höfum við efni á því að nýta ekki eldri byggingar spítalans sem og LSH í Fossvogi?

Vil benda á næstu bloggfærslu mína hér á undan um tillögur frá lækni og arkitekt um frekari uppbyggingu á lóð LSH norðan gömlu Hringbrautar. Einnig möguleikum á annari nýtingu svæðisins sem fara á undir nýjan  spítala. Auk athugasemda frá borgarfulltrúa Sjálfstæðisflokksins um fordæmalaust byggingamagn en borgarstjórn á eftir að samþykkja deiliskipulagið.

 Það má reikna með, að ekki verði sátt um að leggja niður Reykjavíkurflugvöll næstu áratugina vegna mililvægi hans fyrir landsmenn alla og vaxandi ferðaþjónustu. Væri því ekki öllu skynsamlegra að nýta þetta svæði frá Njarðargötu að Snorrabraut og er eina byggingarlandið í Vatnsmýrinni svokallaðri sem nýta mætti til uppbyggingar á miðbæjartengdri starfsemi um langa framtíð ?

Báknið burt !

Það er full þörf á að bæta úr bílastæðamálum Landspítalans eins og staðan er í dag. Þetta er góð hugmynd eða skoðun sem Páll Torfi og Magnús setja fram. Ég vil aðeins betrumbæta hana. Með því að byggja nokkurra hæða bílastæðahús sunnan gömlu Hringbrautar í stað fyrirhugaðs spítalabákns, má taka langflest bílastæði sem eru á lóð gamla spítalans undir nýbyggingar sem tengdust eldri byggingunum . Frá nýja bílastæðahúsinu væri bæði innangengt í byggingarnar norðan við Hringbraut og unnt  að aka frá því undir gömlu Hringbraut til að komast að byggingum norðan hennar. Mikið landrými yrði þannig afgangs þar sem spítalabáknið átti að rísa og yrði það nýtt til að styrkja og bæta miðborgina og Þingholtin.                                              

Áður hef ég líst skoðun minni, að það sé óráð að leggja niður eða "flytja" Borgarspítalann,sem er mjög vel staðsettur, að Hringbraut. þá lendum við fyrst í ógöngum með umferðamálin á þeim stað. Vil ég ekki leggja trúnað á það sé hagkvæmt til framtíðar litið. Ekki fyrr en ég sé útreikninga þar sem tekið er tillit til vaxtakostnaðar af lánum sem fara til jafnstórrar nýbyggingar að frádregnu söluverðmæti spítalans. Líklegast er það um milljarður á ári.

 

Nýr spítali skaði borgarmyndina

Nýr spítali skaði borgarmyndina

Er þetta ekki bara frekar einföld jafna ?

Er ekki stundum verið að gera hlutina of flókna og mikilli orku eytt í að komast að niðurstöðu í stórum málum sem smáum er flokkast eiga undir hagfræði og efnahagsmál ? 

Tveir  óvissuþættir, stjórnmál annars vegar og verðbólga, með minnkun atvinnu hins vegar,gera það að verkum að "efnahagsmódelum er vart treystandi. Stjórnmálamönnum dettur allt mögulegt í hug til að komast til valda út á vafasöm kosningaloforð.  Afleiðing loforðanna er síðan oft ávísun á hinn þáttinn sem er sumsé verðbólgan og versnandi lífskjör.

Væri þá ekki auðvelt að útbúa einskonar "jöfnu efnahagsmála og lífskjara"? 

Verðmætasköpun + öguð hagstjórn = góð lífskjör fyrir alla landsmenn.

Verðbólga, óráðssía og skuldir ríkisins draga síðan niður lífskjörin.  

Eflaust má fjölga þáttum í jöfnunni en í raun og veru held ég að leiðin til betri lífskjara sé nær því að vera reikningsdæmi af flóknari gerðinni. Ekki  happa og glappa stjórnmál þar sem hagsmunaöfl ráða mestu.

Bætur fyrir gallaða vöru

Hef ekki heyrt að til standi að fara í skaðabótamál gegn framleiðanda í Frakklandi vegna gallaðra brjóstapúða.Hann er efalaust ekki "gjaldfær" eftir að allir púðarnir reyndust meira eða minna gallaðir. Þeir sem leyfðu framleiðsluna án athugasemda,þ.e. obinber eftirlitsstofnun er þá skaðabótaskyld og þar að baki hlýtur að vera tryggingafélag. Augljóslega er sjálfsagður hlutur, að íslenska ríkið sæki bætur fyrir hönd þeirra kvenna sem keyptu púðana og lentu í þessum hremmingum. Þar að auki ætti kostnaðurinn við ígræðslurnar, aðgerðin við að fjarlægja púðana og setja aðra í staðinn, að falla á tryggingafélagið, sem annað hvort er franskt eða samevrópskt.

Kostar allt að 88 milljónir

www.mbl.is

Af 41 konu með PIP-brjóstapúða sem hefur verið ómskoðuð eru 34 með leka púða. Samsvarar fjöldinn því að rúmlega 80% kvennanna séu með leka púða en gert hafði verið ráð fyrir að hlutfallið myndi nema frá 1-7%.

Verðtrygging, en aðeins á annan veginn

 Ég vil benda á nokkur atriði til umhugsunar; Verðtryggingin sem upphaflega var komið á í kjölfar óðaverðbólgu hefur einungis komið lánveitendum, bönkum,sparisjóðum og lífeyrissjóðum til góða. Það sást vel hvað kerfið þandist út árin fyrir hrun og virðist ætla að fara á flug á ný eftir mikinn niðurskurð og hagræðingu. Það er hægur vandi að reka bankastarfsemi sem greiðir mun lægri vexti af sparnaði, sem í örfáum tilfellum er verðtryggður. en hirðir 4-5 vexti + 5 % vegna verðtryggingar. Á meðan húsnæði hækkaði í takt við verðbólgu var þetta ásættanlegt enda var gjarnan "fjárfest í steinsteypu." En þar sem húsnæði hefur lækkað að minnsta kosti um 30 % að verðgildi að undanförnu, hefur skapast geigvænlegt tap húseigenda og íbúðarkaupenda.

Nú getur ungt fólk tæpast safnað fyrir útborgun í húsnæði þar sem "spariféð brennur upp" eitthvað sem  upphaflega átti að koma í veg fyrir með verðtryggingunni. Hvernig væri að bankar kæmu á fót Húsnæðisreikningum fyrir þá sem ætla að kaupa sína fyrstu íbúð. Eigendur þeirra fengju t.d. um 3 % vexti og 4 % í verðbætur ( í 5 % verðbólgu ) á reikninga sína. Þarna fengju fjármálastofnanir um 3 % í vaxtamun sem er vel ásættanlegt. Annars verður ekki um myndun sparnaðar að ræða.

Einnig verður að huga að því að lækka byggingarkostnað verulega með byggingu íbúða af réttri  gerð fyrir ungt fólk. Hár byggingakostnaður, himinháir vextir af verðtryggðum lánum og óverðtryggðar sparnaðarleiðir er ávísun á eitt hrunið enn í bland við landflótta.  Ef stjórnvöld treysta sér ekki til þessa verður að taka höndum enn fastar saman og tryggja afnám verðtryggingarinnar- spíralsins.

Úrbætur eru nauðsynlegar við Heiðmerkurgatnamót

Heiðmörk er fjölsótt útivistarsvæði allan ársins hring. En gatnamótin við  Suðurlandsveg er orðið tímabært að bæta. Gamli námuvegurinn að Rauðhólum dugar ekki lengur. Bæði er slæmt að þurfa að hægja mikið á til að taka beygju inn á Heiðmerkursvæðið og enn hættulegra er að taka vinstri beygju inn á Suðurlandsveg frá Heiðmörkinni. Umferðin þarna er orðin gríðarleg og þetta skapar stórhættu. Lausnir eru margar, allt frá því að hafa aðkomuna frá Norðlingaholti, að gerð hringtorgs við gatnamót Hafravatnsvegar.  Þessi framkvæmd ætti að vera í forgangsröð í vegaframkvæmdum Höfuðborgarsvæðisins. Gott væri að vita um hvort þetta er í athugun eða jafnvel komið á áætlun.

Kolefnisskattur á flutninga segir okkur að við eigum ekkert erindi í ESB

Það má vera að markmið ríkja á meginlandi Evrópu, auk Bretlands og Írlands og annarra landa, um nánari samvinnu sé af hinu góða. Evruvandræði í bland við ágalla á fjórfrelsi Rómarsáttmálans gætu þó stefnt því í tvísýnu. En eigum við samleið með þessu sambandi, jafnvel með aðildinni að EES og Schengen eins og það hefur reynst ? 

Kolefnisskattur á eldsneyti er það vitlausasta af öllu vitlausu sem frá þeim kemur. Hvað er markmiðið ? Að skatta Íslendinga sem og þá sem sækja okkur heim út úr ferðalögum ? Til að komast að og frá landinum með fólk og flutninga þarf að leggja upp í 1200 til 1500 km leiðangra hið minnsta. Það má vera að í mannmergðinni í Evrópu þurfi að setja einhverjar sérreglur en þær eiga alls ekki við hjá okkur.  Og hlýnunin, er það öruggt mál að hún sé af völdum koltvísýrings sem þurfi að skattleggja og þá til hvers ??